Prowadzisz złomowisko lub punkt skupu surowców wtórnych?

W punktach skupu surowców i zakładach recyklingowych często przetwarzane są mieszaniny stali, aluminium, miedzi, mosiądzu, stali nierdzewnej i innych materiałów. Niektóre mogą na pierwszy rzut oka wyglądać podobnie, ale sposób ich dalszego przetwarzania oraz wartość skupu znacznie się różnią.

Magnes sortujący umożliwia szybką kontrolę orientacyjną. Jeśli zostanie przyciągnięty do badanego materiału, oznacza to obecność składnika ferromagnetycznego – najczęściej żelaza, zwykłej stali lub żeliwa. Jeżeli magnes nie reaguje, może to być na przykład aluminium, miedź, mosiądz lub niemagnetyczna stal nierdzewna.

Czym jest magnes sortujący?

Magnes sortujący to ręczny magnes trwały przeznaczony do orientacyjnej identyfikacji materiałów przyciąganych magnetycznie.

W zależności od konstrukcji może mieć postać:

• małego magnesu stożkowego na łańcuszku,
• magnesu stożkowego w plastikowej obudowie,
• magnesu wahadłowego na dłuższym pręcie,
• ręcznego magnetycznego pręta testowego,
• dużego supermocnego magnesu z uchwytem,
• pręta magnetycznego do zbierania drobnych stalowych przedmiotów.

Jak działa magnes sortujący?

Magnes trwały wytwarza pole magnetyczne. Jeżeli w jego polu znajdzie się przedmiot ferromagnetyczny, domeny magnetyczne w materiale ulegają uporządkowaniu i pomiędzy magnesem a przedmiotem powstaje siła przyciągania.

Im bliżej przedmiotu znajduje się magnes, tym silniejsze jest zazwyczaj jego działanie. Na wynik wpływają jednak również wielkość, kształt, grubość i skład badanego materiału.

Jak wykonać podstawowy test magnetyczny?

1. Sprawdź magnes i usuń z niego stare metalowe wióry.
2. Wybierz czyste miejsce na badanym przedmiocie.
3. Zbliżaj magnes powoli i w kontrolowany sposób.
4. Obserwuj przyciąganie, zmianę oporu lub ruch magnesu.
5. Powtórz test w kilku miejscach przedmiotu.
6. Porównaj wynik ze znaną próbką stali i metalu nieżelaznego.
7. W przypadku delikatnej powierzchni trzymaj magnes w niewielkiej odległości lub zastosuj cienką tkaninę ochronną.

Co można sprawdzić za pomocą testu magnetycznego?

Test pozwala stwierdzić, czy w przedmiocie lub jego części znajduje się materiał reagujący na pole magnetyczne.

Może pomóc określić na przykład:

• czy przedmiot jest wykonany ze zwykłej stali,
• czy element aluminiowy zawiera stalową wkładkę,
• czy w sprasowanej beli ukryte są elementy żelazne,
• czy konkretny rodzaj stali nierdzewnej jest magnetyczny,
• czy pod powierzchnią znajduje się stalowe wzmocnienie,
• czy mieszanina zawiera zanieczyszczenia ferromagnetyczne.

Czego nie można sprawdzić za pomocą testu magnetycznego?

Sam magnes nie umożliwia dokładnego określenia składu chemicznego ani konkretnego gatunku stopu.

Test magnetyczny sam w sobie nie pozwala rozróżnić na przykład:

• czystego żelaza od zwykłej stali węglowej,
• poszczególnych gatunków magnetycznej stali nierdzewnej,
• dokładnej zawartości żelaza w stopie,
• składu chemicznego przedmiotu,
• wartości lub czystości metalu szlachetnego,
• aluminium od miedzi, jeśli oba materiały nie reagują na magnes.

Jakie materiały przyciąga magnes?

Żelazo

Żelazo należy do podstawowych pierwiastków ferromagnetycznych i zwykły magnes trwały jest przez nie silnie przyciągany.

Zwykła stal konstrukcyjna i węglowa

Większość standardowych profili stalowych, blach, śrub, gwoździ i drutów jest silnie magnetyczna.

Żeliwo

Żeliwo zawiera żelazo i zazwyczaj wykazuje wyraźną reakcję magnetyczną.

Nikiel i kobalt

Nikiel i kobalt również należą do pierwiastków ferromagnetycznych. Właściwości magnetyczne ich stopów mogą się jednak różnić w zależności od dokładnego składu.

Niektóre stale nierdzewne

Ferrytyczne i martenzytyczne stale nierdzewne są zazwyczaj magnetyczne. Austenityczne stale nierdzewne mogą być niemagnetyczne lub tylko słabo magnetyczne.

Jakich metali magnes zazwyczaj nie przyciąga?

• aluminium,
• miedzi,
• mosiądzu,
• brązu,
• cynku,
• ołowiu,
• złota,
• srebra,
• tytanu,
• niektórych rodzajów stali nierdzewnej.

Jeśli produkt aluminiowy lub miedziany reaguje na magnes tylko w jednym miejscu, prawdopodobnie zawiera stalową śrubę, wzmocnienie, sprężynę lub inny element ferromagnetyczny.

Dlaczego kontrola magnetyczna jest ważna podczas recyklingu aluminium?

Sprasowana bela aluminiowych puszek lub innych odpadów aluminiowych może zawierać stalowe elementy, które nie zostały usunięte przed prasowaniem.

Mogą to być na przykład:

• stalowe śruby i gwoździe,
• druty,
• elementy opakowań,
• stalowe wkładki,
• narzędzia lub ich fragmenty,
• inne nieprawidłowo posortowane odpady.

Silny magnes ręczny umożliwia orientacyjną kontrolę beli z kilku stron. Jeśli w określonym miejscu magnes zacznie być przyciągany lub zmieniać kierunek, wewnątrz może znajdować się przedmiot ferromagnetyczny.

Jak kontrolować sprasowaną belę?

1. Umieść belę w stabilnym i bezpiecznym miejscu.
2. Usuń z otoczenia luźne stalowe narzędzia.
3. Mocno chwyć magnes za uchwyt.
4. Przesuwaj go wokół beli w niewielkiej odległości.
5. Stopniowo kontroluj wszystkie strony i narożniki.
6. Obserwuj zmianę oporu lub kierunek przyciągania.
7. Zaznacz podejrzane miejsce.
8. Zgodnie z procedurą zakładową wykonaj dalszą kontrolę lub odrzuć belę.

Dlaczego należy testować ze wszystkich stron?

Mały stalowy przedmiot ukryty głęboko wewnątrz beli może nie być wykrywalny z jednej strony. Z przeciwnej strony może znajdować się znacznie bliżej magnesu.

Stożkowy magnes sortujący na łańcuszku

Stożkowy magnes sortujący to kompaktowe ręczne narzędzie przeznaczone do szybkiej kontroli pojedynczych przedmiotów lub konkretnych miejsc w mieszaninie.

Zwężona część robocza umożliwia zbliżenie magnesu do małych powierzchni, połączeń lub szczelin. Łańcuszek z karabińczykiem można przypiąć do odzieży roboczej, paska lub innego odpowiedniego elementu wyposażenia.

Zalety magnesu stożkowego

• kompaktowe wymiary,
• niska masa,
• łatwe przenoszenie,
• szybka kontrola pojedynczych elementów,
• łańcuszek zmniejszający ryzyko zgubienia,
• silny magnes neodymowy,
• dokładniejsze testowanie małych powierzchni.

Gdzie się sprawdzi?

• w punktach skupu surowców,
• na złomowiskach,
• podczas przyjmowania odpadów metalowych,
• w warsztatach samochodowych,
• w magazynach półproduktów metalowych,
• podczas kontroli pojedynczych kawałków materiału.

Plastikowy stożkowy magnes sortujący

Plastikowy stożkowy magnes sortujący działa na tej samej zasadzie co wersja metalowa, ale jego rdzeń magnetyczny jest umieszczony w kolorowej plastikowej obudowie.

Zalety plastikowej obudowy

• wyrazisty pomarańczowy kolor zapewnia dobrą widoczność,
• niższa masa,
• wygodniejsza obsługa w chłodnym środowisku,
• częściowa ochrona mechaniczna magnesu,
• mniejsze ryzyko bezpośredniego kontaktu twardego magnesu z powierzchnią,
• łańcuszek z karabińczykiem zabezpieczający przed zgubieniem.

Na co zwrócić uwagę?

• plastikowa obudowa może pęknąć mechanicznie,
• bez potwierdzenia producenta nie jest przeznaczona do wysokich temperatur,
• gruba warstwa plastiku zmniejsza działanie magnetyczne w porównaniu z nieosłoniętą powierzchnią,
• uszkodzoną obudowę należy skontrolować,
• produkt nie jest przeznaczony jako magnes do podnoszenia.

Do czego służy łańcuszek i karabińczyk?

Łańcuszek pomaga utrzymać magnes połączony z odzieżą roboczą lub wyposażeniem. Zmniejsza ryzyko, że magnes wpadnie do kontenera, odpadów, komory silnika lub innego trudno dostępnego miejsca.

Łańcuszek nie jest przeznaczony do:

• podnoszenia ciężkich przedmiotów,
• zabezpieczania człowieka,
• pracy na wysokości,
• ciągnięcia pojazdu lub urządzenia,
• zastępowania certyfikowanego sprzętu do podnoszenia.

Magnetyczny pręt testowy

Magnetyczny pręt testowy to ręczne narzędzie kontrolne z dłuższą aktywną częścią magnetyczną.

W przeciwieństwie do małego magnesu stożkowego umożliwia testowanie większej objętości materiału lub dłuższego odcinka. Wybrane modele posiadają przesuwany rdzeń magnetyczny, który znacznie ułatwia uwalnianie wychwyconych zanieczyszczeń.

Jak używać pręta testowego?

1. Sprawdź czystość jego powierzchni.
2. Włóż aktywną część do próbki lub materiału.
3. Wykonuj powolne ruchy okrężne i wzdłużne.
4. Wyjmij pręt i sprawdź wychwycone cząstki.
5. Przenieś go nad pojemnik na odpady metalowe.
6. Przesuń rdzeń magnetyczny do górnej części.
7. Pozwól zanieczyszczeniom odpaść lub je zetrzyj.
8. Oczyść pręt przed kolejnym testem.

Gdzie stosuje się pręt testowy?

• podczas kontroli suchych materiałów sypkich,
• podczas kontroli wybranych mieszanin ciekłych,
• w przemyśle spożywczym,
• w przemyśle tworzyw sztucznych i gumowym,
• w przemyśle chemicznym,
• w recyklingu,
• podczas kontroli próbek przed i po separacji magnetycznej.

Czy pręt testowy nadaje się do wyciągania przedmiotów?

Może wychwycić i wyciągnąć mniejsze stalowe elementy, jednak jego głównym zadaniem jest testowanie i kontrola materiału. Do głębokich, wąskich przestrzeni praktyczniejszy może być magnes wahadłowy lub teleskopowy.

Supermocny magnes sortujący

Supermocny magnes sortujący to większe ręczne urządzenie z wydajnym neodymowym systemem magnetycznym i solidnym uchwytem.

Jest przeznaczony przede wszystkim do:

• kontroli sprasowanych bel odpadów metalowych,
• wyszukiwania stalowych części wewnątrz materiału niemagnetycznego,
• kontroli większych kontenerów lub hałd,
• wyszukiwania profili stalowych za cienką konstrukcją,
• zbierania rozsypanych śrub i gwoździ,
• przemysłowej kontroli produktów metalowych.

Zalety supermocnej wersji

• większa aktywna powierzchnia magnetyczna,
• większa głębokość pola magnetycznego,
• praktyczny uchwyt do ręcznej obsługi,
• szybka kontrola większych powierzchni,
• możliwość reagowania na większy przedmiot z określonej odległości.

Wady supermocnej wersji

• większa masa,
• większe ryzyko przygniecenia palców,
• silne przyciąganie narzędzi znajdujących się w otoczeniu,
• trudniejsze oddzielanie wychwyconych przedmiotów,
• ryzyko zarysowania delikatnych powierzchni,
• konieczność zachowania większej bezpiecznej strefy manipulacyjnej.

Supermocny magnes sortujący 3D

Supermocny magnes sortujący 3D posiada solidną przestrzenną konstrukcję z mocnym uchwytem. Jego kształt przypomina żelazko i umożliwia prowadzenie aktywnej powierzchni wokół badanego materiału.

Produkt można wykorzystać na przykład do:

• kontroli sprasowanych bel aluminiowych,
• orientacyjnego wyszukiwania stali w odpadach niemagnetycznych,
• wyszukiwania elementów ferromagnetycznych za płytą gipsowo-kartonową,
• zbierania gwoździ i śrub z podłogi lub trawy,
• kontroli większych produktów metalowych,
• pracy w punktach skupu i zakładach recyklingowych.

Co oznacza zasięg pola magnetycznego?

Zasięg określa orientacyjną odległość, z której magnes w odpowiednich warunkach może reagować na przedmiot ferromagnetyczny.

Rzeczywisty zasięg zależy przede wszystkim od:

• wielkości stalowego przedmiotu,
• jego grubości i masy,
• orientacji względem magnesu,
• głębokości umieszczenia,
• materiału znajdującego się pomiędzy magnesem a przedmiotem,
• zakrzywienia i powierzchni kontaktu,
• otaczających konstrukcji ferromagnetycznych.

Przykład różnego zachowania

Duża stalowa płyta może być wykrywalna przez magnes ze stosunkowo dużej odległości. Mała śruba znajdująca się w takiej samej odległości może nie wywołać żadnej zauważalnej reakcji.

Co oznacza indukcja magnetyczna w Gs?

Indukcja magnetyczna opisuje natężenie pola magnetycznego w konkretnym punkcie pomiarowym. W przypadku magnesów ręcznych najwyższa wartość jest zazwyczaj mierzona na aktywnej powierzchni roboczej.

Wyższa wartość może oznaczać silniejsze pole tuż przy powierzchni, ale sama w sobie nie opisuje całego zasięgu ani praktycznej skuteczności produktu.

Co oznacza siła odrywania w N?

Siła odrywania określa siłę potrzebną do oddzielenia zdefiniowanej stalowej próbki od magnesu w określonych warunkach.

W przybliżeniu:

10 N odpowiada w przybliżeniu sile wywołanej masą 1 kg.

Nie oznacza to jednak, że magnes o sile 25 N bezpiecznie podniesie każdy rzeczywisty przedmiot o masie 2,5 kg.

Rzeczywistą siłę zmniejszają:

• zakrzywiona powierzchnia,
• rdza i zanieczyszczenia,
• farba lub powłoka,
• mała powierzchnia kontaktu,
• cienka blacha,
• siła działająca bocznie,
• wstrząsy i uderzenia,
• szczelina pomiędzy magnesem a przedmiotem.

Jak znaleźć metalowy profil w płycie gipsowo-kartonowej?

Silny magnes może reagować na profil metalowy lub stalowe śruby, którymi zamocowana jest płyta gipsowo-kartonowa.

Podstawowa procedura

1. Usuń z otoczenia wrażliwą elektronikę.
2. Na powierzchnię roboczą magnesu nałóż cienką czystą tkaninę.
3. Przesuwaj magnes powoli w niewielkiej odległości od ściany.
4. Obserwuj zmianę oporu lub przyciąganie.
5. Powtórz test pionowo i poziomo.
6. Zaznacz kilka punktów prawdopodobnego przebiegu profilu.
7. Przed wierceniem użyj również odpowiedniego detektora przewodów i konstrukcji.

Jak zbierać rozsypane gwoździe i śruby?

Supermocnego magnesu można używać do zbierania ferromagnetycznych elementów złącznych z podłogi, trawy, piasku lub innej powierzchni.

Praktyczna procedura z osłoną

1. Wykonaj prostą osłonę z mocnego kartonu lub plastiku.
2. Przyłóż osłonę do aktywnej powierzchni magnesu.
3. Przesuwaj magnes tuż nad powierzchnią.
4. Pozwól, aby gwoździe i śruby zostały wychwycone przez osłonę.
5. Przenieś magnes nad pojemnik zbiorczy.
6. Oddal osłonę od magnesu.
7. Metalowe przedmioty odpadną od osłony.

Zalety osłony

• łatwe uwalnianie przedmiotów,
• mniejsze ryzyko zarysowania magnesu,
• ograniczenie bezpośredniego kontaktu z ostrymi gwoździami,
• szybsze wielokrotne czyszczenie.

Jak chronić badaną powierzchnię?

Silny magnes może gwałtownie przyciągnąć się do stalowej powierzchni. Zarysowania często nie powoduje sam magnes, lecz metalowy wiór znajdujący się na jego powierzchni roboczej.

Ryzyko można zmniejszyć, jeśli:

• wyczyścisz magnes przed użyciem,
• będziesz zbliżać go powoli,
• nie będziesz przesuwać go po powierzchni w niekontrolowany sposób,
• zastosujesz cienką czystą tkaninę,
• zachowasz niewielką odległość,
• nie pozwolisz magnesowi gwałtownie uderzać w materiał.

Jak wybrać odpowiedni magnes sortujący?

Do kontroli pojedynczych metalowych elementów

Wybierz stożkowy magnes sortujący na łańcuszku.

Jako lekkie narzędzie mobilne

Odpowiednia może być plastikowa wersja stożkowa z wyrazistą obudową.

Do kontroli próbek i mieszanin

Wybierz magnetyczny pręt testowy z przesuwanym rdzeniem.

Do sprasowanych bel i większych powierzchni

Odpowiedni jest supermocny magnes sortujący z solidnym uchwytem.

Do trudno dostępnych miejsc

Praktyczniejszy może być magnes wahadłowy lub teleskopowy.

Jak często kontrolować wydajność magnesu?

W regularnej eksploatacji przemysłowej warto wprowadzić okresową kontrolę wydajności magnetycznej.

Kontrola może obejmować:

• oględziny wizualne,
• pomiar indukcji magnetycznej gaussomierzem,
• pomiar siły odrywania przy użyciu zdefiniowanej próbki,
• porównanie z protokołem początkowym,
• zapis daty, wyniku i zastosowanej metody.

Co może osłabić magnes?

• przekroczenie maksymalnej temperatury,
• silne przeciwne pole magnetyczne,
• uszkodzenie mechaniczne,
• korozja materiału magnetycznego,
• pęknięcie lub przesunięcie części wewnętrznych.

Jak czyścić magnes sortujący?

Na aktywnej powierzchni stopniowo gromadzą się wióry, pył metalowy i inne cząstki ferromagnetyczne. Należy je regularnie usuwać.

Czyszczenie małego magnesu stożkowego

1. Załóż rękawice robocze.
2. Połóż magnes na stabilnej niemagnetycznej powierzchni.
3. Większe elementy przesuń w kierunku końcówki lub krawędzi.
4. Drobne wióry usuń niemagnetyczną skrobaczką.
5. Przetrzyj powierzchnię suchą szmatką.
6. Sprawdź łańcuszek, karabińczyk i obudowę.

Czyszczenie supermocnego magnesu

1. Przenieś magnes nad pojemnik na odpady metalowe.
2. Zabezpiecz go przed niekontrolowanym ruchem.
3. Użyj solidnych rękawic odpornych na ostre krawędzie.
4. Oddal ochronną osłonę kartonową lub plastikową.
5. Pozostałe zanieczyszczenia usuń niemagnetyczną skrobaczką.
6. Sprawdź powierzchnię roboczą i uchwyt.

Jak przechowywać magnes sortujący?

• W suchym i stabilnym miejscu.
• Z dala od luźnych stalowych narzędzi.
• Poza zwykłymi ciągami komunikacyjnymi pracowników.
• Z zabezpieczoną powierzchnią roboczą.
• Z dala od kart magnetycznych i wrażliwej elektroniki.
• Poza zasięgiem dzieci.
• Z dala od wysokiej temperatury.
• W taki sposób, aby nie mógł spaść ani gwałtownie przyciągnąć się do innej konstrukcji.

Bezpieczeństwo podczas używania magnesów sortujących

Co oznacza odporność temperaturowa powierzchni roboczej?

W przypadku supermocnego magnesu 3D wartość 80 °C odnosi się do roboczej powierzchni magnetycznej, a nie automatycznie do całego produktu.

Inną odporność temperaturową mogą mieć:

• uchwyt,
• klej,
• elementy plastikowe,
• elementy złączne,
• powłoka powierzchniowa.

Nie wkładaj magnesu do gorącego materiału ani środowiska bez potwierdzenia przydatności całej konstrukcji.

Polecane magnesy sortujące

Wybrane produkty przedstawiają trzy różne poziomy zastosowania: kompaktowy metalowy magnes do codziennej kontroli, supermocny model do większych bel oraz lekką plastikową wersję do mobilnego sortowania.

Najczęściej zadawane pytania dotyczące magnesów sortujących

Podsumowanie

Magnesy sortujące umożliwiają szybkie sprawdzenie, czy przedmiot lub materiał mieszany zawiera składnik ferromagnetyczny. Stosowane są przede wszystkim na złomowiskach, w punktach skupu surowców, zakładach recyklingowych, warsztatach i przemyśle.

Stożkowy magnes na łańcuszku nadaje się do szybkiej kontroli pojedynczych przedmiotów. Wersja plastikowa jest lekka i dobrze widoczna. Magnetyczny pręt testowy umożliwia kontrolę większej próbki, a supermocny magnes z uchwytem nadaje się do kontroli sprasowanych bel i większych powierzchni.

Test magnetyczny pozwala rozróżnić materiały magnetyczne i niemagnetyczne, ale nie umożliwia dokładnego określenia składu chemicznego stopu. Do precyzyjnej identyfikacji konieczne jest zastosowanie innej metody analitycznej.

Podczas pracy chroń palce, delikatne powierzchnie, elektronikę i implanty medyczne. Nie używaj magnesu sortującego jako urządzenia do podnoszenia, a podawane wartości wydajności zawsze sprawdzaj w rzeczywistych warunkach eksploatacji.